Đốm trắng từ lâu đã được coi là mối đe dọa số một đối với ngành nuôi tôm. Khi bệnh bùng phát, việc thu hoạch sớm là giải pháp duy nhất để hạn chế thiệt hại. Do đó, việc phòng ngừa là vô cùng quan trọng. Người nuôi tôm cần chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ đàn tôm của mình.
1. Chọn thời điểm thả và con giống
Tránh thả giống vào vụ không thuận lợi: Nên tránh thả tôm vào mùa lạnh hoặc giai đoạn nhiệt độ thay đổi thất thường.
Chọn nguồn giống uy tín:
- Mua tôm giống từ các trại giống có uy tín, đảm bảo chất lượng đầu vào và đầu ra.
- Yêu cầu trại giống ương tôm giống ở nhiệt độ 32°C liên tục trong 7 ngày trước khi xuất bán để loại bỏ mầm bệnh đốm trắng (theo nghiên cứu của GS Chalor Limsuwan).
Kiểm tra chất lượng giống trước khi thả:
- Gửi mẫu tôm giống đi xét nghiệm PCR để phát hiện mầm bệnh.
- Lưu ý: Kết quả âm tính không đảm bảo tôm hoàn toàn sạch bệnh, vì vậy cần kết hợp với các biện pháp phòng ngừa khác.
2. Chủ động phòng bệnh trong suốt quá trình nuôi
Để phòng ngừa hiệu quả bệnh đốm trắng, người nuôi cần thực hiện một số biện pháp sau:
- Vệ sinh ao nuôi: Diệt trừ các loài sinh vật trung gian như cua, còng, tôm dại bằng cách thiết lập hàng rào và lưới chắn. Đồng thời, cần làm sạch ao nuôi kỹ lưỡng trước khi thả tôm, loại bỏ các chất hữu cơ dư thừa để ngăn chặn sự phát triển của vi khuẩn gây bệnh.
- Quản lý chất lượng nước: Trong 45 ngày đầu nuôi, cần đặc biệt chú ý đến chất lượng nước. Việc cải tạo ao không kỹ, thiếu oxy hòa tan, tích tụ khí độc (NH3, NO2, H2S) sẽ khiến tôm suy yếu và dễ nhiễm bệnh. Do đó, cần thường xuyên kiểm tra và điều chỉnh các thông số môi trường, đảm bảo ao nuôi luôn ổn định.
- Hạn chế thay nước: Thay vào đó, nên bổ sung vi sinh và nước đã xử lý khi cần thiết để duy trì chất lượng nước. Việc thay nước quá nhiều có thể làm xáo trộn hệ sinh thái trong ao và tăng nguy cơ lây nhiễm bệnh.
- Vệ sinh dụng cụ và cá nhân: Các dụng cụ nuôi tôm như lưới, vợt, thuyền cần được vệ sinh và khử trùng kỹ sau mỗi lần sử dụng. Người nuôi cũng cần tắm rửa sạch sẽ sau khi làm việc dưới ao để tránh lây lan mầm bệnh.
- Phòng ngừa khi có dịch: Khi các ao xung quanh xuất hiện dịch bệnh, cần chủ động ngưng sử dụng vi sinh và chuyển sang dùng chất sát trùng để khử trùng ao nuôi. Đồng thời, bổ sung vitamin C để tăng cường sức đề kháng cho tôm và cải thiện chất lượng nước.
Tuỳ thuộc vào điều kiện cụ thể, người nuôi cần nỗ lực thực hiện đến mức có thể các biện pháp trên. Trong điều kiện hiện tại của Việt Nam, các trại giống chưa “bao” con giống trong tháng nuôi đầu như ở Thái Lan, người nuôi nên tập trung nhiều hơn nữa vào việc quản lý môi trường ao nuôi thật tốt để giảm thiểu nguy cơ xảy ra bệnh đốm trắng.
